← JLPT N3
N3 · 第7章

Үл хөдлөх хөрөнгийн агентлагт

Энэ бүлгийн дараа: Дэлгүүр, агентлагийн ажилтны эелдэг хэллэгээр өгсөн тайлбарыг ойлгож, хариу өгөх. Найзтайгаа сүүлийн үеийн өөрчлөлтийн тухай ярилцах, хүчтэй зөвлөгөө өгөх.
Тэмдэглэгээний тайлбар

🔊 Аудио

CD 39 · Яриа (1)
TRY! N3 CD
0:000:00
Хурд:
TRY! N3 CD

🎬 Үл хөдлөх хөрөнгийн агентлагт болж буй яриа (харилцан яриа). Байр хайж буй залуу эмэгтэйд агентлагийн ажилтан төсөвт нь тохирох хоёр байрыг эелдэг, үйлчилгээний хэллэгээр танилцуулж, тухайн бүсэд эрэлт өсөж түрээс үнэтэй болж байгааг тайлбарлана. Нэг нь буудалд ойр боловч жижиг, нөгөө нь алхахад хол ч шинэ, том байр.

62

«~бол, ~тохиолдолд» — нөхцөлийг эелдэгээр хэлэх

«~ますと/~ですと» нь дэлгүүр, зочид буудал, банк зэрэг үйлчилгээний газар нөхцөлийг эелдэгээр тайлбарлахад хэрэглэгддэг. Энгийн «~と»-гийн өмнө эелдэг хэлбэр (ます/です) тавьсан хэлбэр гэж ойлгож болно.

Монголоор «хэрэв ~бол», «~тохиолдолд» гэж орчуулна: «Картаар төлбөл 5% хямдарна».

Зөвхөн одоо цагийн хэлбэртэй залгана: «~ましたと» гэж хэлэхгүй. Үгүйсгэл нь «~ませんと».

Kaiin kādo o omochi desu to, zenpin juppāsento-biki ni narimasu.
Гишүүний карттай бол бүх бараа 10% хямдарна.
Kyōjū ni omōshikomi itadakimasu to, sōryō ga muryō desu.
Өнөөдөртөө захиалбал хүргэлт үнэгүй.
Kono michi o massugu ikaremasu to, hidarite ni eki ga gozaimasu.
Энэ замаар чигээрээ явбал зүүн гар талд буудал бий.
A: Tsuā wa mada aite imasu ka. B: Raigetsu desu to, mada oseki ga gozaimasu.
A: Аялалд сул суудал байгаа юу? B: Ирэх сар бол суудал байгаа.

💡 Чухал байдал: ★★

💡 Энгийн яриандаа «~と» эсвэл «~たら»-г хэрэглэнэ. «~ますと/~ですと» нь үйлчилгээний ажилтан үйлчлүүлэгчид хандаж хэлэхэд ялангуяа түгээмэл.

💡 Өнгөрсөн цагтай хэрэглэдэггүй: «お越しになりましたと» гэж буруу.

Дасгал (2)
63

«Хэрэв ~юм шиг байвал» — нөхцөл байдлыг ажиглаж хэлэх

«~ようなら/~ようだったら» нь одоогийн байдал, төлөв байдлыг ажиглаад «хэрэв тийм байгаа бол…» гэж санал, шийдвэр хэлэхэд хэрэглэнэ. Монголоор «хэрэв ~юм бол», «~байгаа юм шиг бол» гэсэнтэй ойролцоо.

Шууд «歩けなかったら» гэхийн оронд «歩けないようだったら» гэвэл илүү зөөлөн, эелдэг сонсогдоно. Эелдэг хэлбэр нь «~ようでしたら».

Энгийн хэлбэрт залгана. な-тэмдэг нэр нь «な», нэр үг нь «の» болно: 無理なようなら, 雨のようなら.

Netsu ga tsuzuku yō nara, sugu byōin ni itta hō ga ii yo.
Халуун чинь үргэлжлэх юм бол шууд эмнэлэг явсан нь дээр.
Michi ga konde iru yō dattara, chikatetsu de ikimashō.
Зам түгжирсэн байвал метрогоор явъя.
Ashita made ni muri na yō nara, raishū demo kamaimasen.
Маргаашийн дотор боломжгүй юм бол ирэх долоо хоногт ч болно.
Saizu ga awanai yō deshitara, kōkan itashimasu.
Хэмжээ тань таарахгүй бол солиод өгье.

💡 Чухал байдал: ★★

💡 «~たら» нь ердийн нөхцөл бол «~ようなら» нь «одоогийн байдлаас харахад тийм юм бол» гэсэн ажиглалтын өнгө нэмнэ, мөн шууд бус тул эелдэг.

Дасгал (2)
64

«~гарч ирэх, ~эхлэх» — шинэ зүйл бий болох

«~てくる» нь өмнө байгаагүй зүйл гарч ирэх, ямар нэг үзэгдэл эхлэхийг илэрхийлнэ: «нар гарч ирлээ», «гэдэс өлсөж эхэллээ».

Монголоор «~гарч ирэх», «~ж эхлэх», «~болж ирэх» гэж орчуулна. Өөрчлөлт одоо хүртэл үргэлжилж ирснийг ч харуулна.

Ихэвчлэн 出る, 見える, 聞こえる, 晴れる, すく, 生える гэх мэт үйл үгтэй хэрэглэгдэнэ.

Yūgata ni natte, sukoshi samuku natte kita.
Орой болоод бага зэрэг хүйтэн болж ирлээ.
Tōku kara morinhōru no oto ga kikoete kita.
Холоос морин хуурын ая сонсогдож эхэллээ.
Saikin, Uranbātoru demo Nihon ryōri no mise ga fuete kimashita.
Сүүлийн үед Улаанбаатарт ч япон хоолны газар олширч ирлээ.
Nihongo no benkyō ga dandan omoshiroku natte kita.
Япон хэлний хичээл аажмаар сонирхолтой болж ирлээ.

💡 Чухал байдал: ★

💡 Холбоотой: 8「どんどん登っていく」 — «~ていく» нь одооноос цааш үргэлжлэх өөрчлөлтийг, «~てくる» нь одоо хүртэл ирсэн буюу шинээр гарч ирсэн өөрчлөлтийг заана.

Дасгал (2)
65

«~болохоор (тийм юм л даа)» — шалтгаанаа эелдэгээр тайлбарлах

«~もので/~ものですから» нь өөрийн талын шалтгааныг эелдэгээр, заримдаа уучлалт гуйх өнгөөр тайлбарлахад хэрэглэнэ: «Замд түгжрэл байсан болохоор хоцорчихлоо».

Найзуудын дунд ярианы «~もんで/~もんだから» хэлбэр хэрэглэгдэнэ.

Энгийн хэлбэрт залгана. な-тэмдэг нэр болон нэр үг «な»-тэй: 不便なもので, 学生なもので.

Basu ga nakanaka konakatta mono desu kara, okurete shimaimashita.
Автобус удаан ирээгүй болохоор хоцорчихлоо.
Mada Nihon ni kita bakari na mono de, yoku wakaranai n desu.
Японд дөнгөж ирсэн болохоор сайн мэдэхгүй байгаа юм.
A: Kinō, denwa denakatta ne. B: Gomen, nete ta mon da kara….
A: Өчигдөр утсаа авсангүй шүү. B: Уучлаарай, унтаж байсан болохоор…
Hajimete na mono de, gomeiwaku o okake suru kamo shiremasen.
Анх удаагаа болохоор танд төвөг удаж магадгүй.

💡 Чухал байдал: ★★

💡 Шалтгаан хэлэх «から»-тай харьцуулахад «ものですから» нь өөрийгөө зөвтгөх бус, зөөлөн тайлбарлах өнгөтэй. Иймээс хоцорсон, алдсан үедээ уучлалт гуйхад тохиромжтой.

💡 Ар талд нь тушаал, урилга («~てください», «~ましょう») ихэвчлэн ирэхгүй — өөрийн нөхцөл байдлаа тайлбарлах хэлбэр.

Дасгал (2)
66

«~гэх мэт, ~ч юм уу» — зөөлөн санал болгох

«~なんか» нь «~など»-гийн ярианы хувилбар. Нэг зүйлийг санал болгохдоо «өөр зүйл ч болно л доо» гэсэн өнгөөр шийдвэрийг сонсогчид үлдээж, зөөлөн хэлэхэд хэрэглэнэ.

Монголоор «~ч юм уу», «жишээ нь ~» гэсэнтэй дүйнэ: «Энэ цамц ч юм уу яасан?».

«~なんて» хэлбэр ч хэрэглэгддэг.

Kochira no aoi kōto nanka ikaga deshō.
Энэ цэнхэр пальто ч юм уу, ямар вэ?
Omiyage nara, kashimiya no mafurā nanka ii to omoimasu yo.
Бэлэг дурсгал бол ноолууран ороолт ч юм уу сайн байх.
A: Shūmatsu, doko ka e ikitai na. B: Tereruji nanka dō?
A: Амралтын өдөр хаа нэг тийшээ явмаар байна. B: Тэрэлж ч юм уу яасан?
Tanjōbi no purezento ni hana nante dō desu ka.
Төрсөн өдрийн бэлэгт цэцэг ч юм уу ямар вэ?

💡 Чухал байдал: ★

💡 Холбоотой: 90「演劇なんかしても」, 100「寝てなんかいられない」 — «なんか» нь өөр утгаар (дорд үзэх, үгүйсгэлийг хүчтэй болгох) ч хэрэглэгддэг.

Дасгал (2)
67

«~байх гэж бодож байна» — санаагаа даруухан хэлэх

«~かと思う» нь өөрийн бодлыг шууд батлахгүйгээр, даруухан, болгоомжтой илэрхийлэхэд хэрэглэнэ. Үйлчилгээ, бизнесийн орчинд маш түгээмэл.

Энгийн «~と思う»-гоос илүү зөөлөн: «Энэ танд илүү тохирох байх гэж бодож байна».

Энгийн хэлбэрт залгах ба な-тэмдэг нэр, нэр үгийн «だ» унана: 便利かと思います, 問題かと思います.

Kochira no hō ga okyakusama ni oniai ka to omoimasu.
Энэ нь танд илүү зохих байх гэж бодож байна.
Kin'yōbi made ni wa kansei dekiru ka to omoimasu.
Баасан гараг гэхэд дуусгаж чадах байх гэж бодож байна.
Kono nedan deshitara, jūbun otoku ka to omoimasu ga….
Энэ үнээр бол хангалттай ашигтай байх гэж бодож байна л даа…

💡 Чухал байдал: ★

💡 Ар талд нь «~が…» гэж өгүүлбэрээ дуусгалгүй орхивол илүү даруу, сонсогчийн санааг хүлээсэн өнгө гарна.

Дасгал (2)

🎬 Үргэлжлэл (найзуудын ярианы хэлбэрийн харилцан яриа). Байр хайж буй эмэгтэй агентлагт хамт ирсэн найзтайгаа хоёр байрыг харьцуулж ярилцана. Найз нь «Сургуулиа саяхан төгссөн хүн түрээс хямдыг нь сонгосон нь дээр, хол ч гэсэн дасна» гэж хүчтэй зөвлөөд, нөгөө байрыг нь бас үзэхийг ятгана. Эцэст нь эмэгтэй хоёр байрыг хоёуланг нь үзүүлэхийг агентаас эелдэгээр хүснэ.

68

«~ж байх зуураа, ~сээр байтал» — явцад өөрчлөлт гарах

«~うちに» нь ямар нэг үйлдэл үргэлжилж байх хугацаанд аяндаа өөрчлөлт гарахыг илэрхийлнэ: «ярилцсаар байтал ойлголцдог болсон».

Мөн тэр хугацаанд урьд байгаагүй зүйл санамсаргүй тохиолдохыг хэлнэ: «ном уншиж байтал унтчихсан».

Монголоор «~сээр байтал», «~ж байх хооронд» гэж орчуулна. Ихэвчлэн 続ける, 重ねる, 住む, 聞く, 話す зэрэг үргэлжлэх үйл үгтэй хэрэглэнэ.

Mainichi hanashite iru uchi ni, Nihongo ga shizen ni dete kuru yō ni natta.
Өдөр бүр ярьсаар байтал япон хэл аяндаа гардаг болсон.
Eiga o mite iru uchi ni, nemutte shimatta.
Кино үзэж байтлаа унтчихсан.
Nando mo renshū suru uchi ni, uma ni jōzu ni noreru yō ni natta.
Олон дахин дасгал хийсээр байгаад морь сайн унадаг болсон.
Borudo-san to tsukiatte iru uchi ni, kare no yasashisa ga wakatte kita.
Болдтой нөхөрлөсөөр байтал түүний сайхан сэтгэлийг ойлгож ирлээ.

💡 Чухал байдал: ★★

💡 Холбоотой: 81「花が残っているうちに」 — «~うちに» нь «байдал өөрчлөгдөхөөс өмнө (амжиж)» гэсэн өөр утгаар ч хэрэглэгддэг.

Дасгал (2)
69

«Дөнгөж сая ~сан» — удаагүй байгааг хэлэх

«~たばかり» нь ямар нэг үйлдэл болсноос хойш бараг хугацаа өнгөрөөгүйг илэрхийлнэ: «дөнгөж төгссөн», «саяхан нүүж ирсэн».

Бодит хугацаа урт байсан ч ярьж буй хүн «удаагүй» гэж мэдэрч байвал хэрэглэж болно: «Хагас жилийн өмнө л байшин барьсан (саяхан шүү дээ)».

«ばかり» нь нэр үг шиг ажиллана: ~たばかりだ, ~たばかりなのに, ~たばかりなので, ~たばかりの N.

Kono kuruma wa sengetsu katta bakari na no ni, mō koshō shita.
Энэ машиныг өнгөрсөн сард л авсан байхад аль хэдийн эвдэрчихлээ.
A: Issho ni gohan tabenai? B: Gomen, sakki tabeta bakari nan da.
A: Хамт хоол идэх үү? B: Уучлаарай, саяхан л идчихсэн.
Nihon ni kita bakari no koro wa, kanji ga zenzen yomenakatta.
Японд дөнгөж ирсэн үедээ ханз огт уншиж чаддаггүй байсан.
Hikkoshite kita bakari de, mada kinjo no mise ga wakarimasen.
Дөнгөж нүүж ирсэн болохоор ойр хавийн дэлгүүрүүдийг сайн мэдэхгүй байна.

💡 Чухал байдал: ★★★

💡 «~たところ» нь үйлдэл дуусч буй мөчийг (яг одоо дуусгалаа) цаг хугацааны хувьд тодорхой заадаг бол «~たばかり» нь ярьж буй хүний «удаагүй» гэсэн мэдрэмжийг илэрхийлдэг тул хэдэн сар, жилийн өмнөх зүйлд ч хэрэглэгдэнэ.

💡 Холбоотой: 41「遊んでばかりだった」 (~тэй л байх), 59「田舎ばかりでなく東京にも」 (~ч биш ~ч) — «ばかり»-гийн өөр утгууд.

Дасгал (2)
70

«~байсан бол сайн байлаа, ~л болох байсан юм» — харамсал, хүчтэй зөвлөгөө

«~ばいいのに» нь одоогийн байдал өөрийн хүссэнээс өөр байгаад харамсах сэтгэлийг илэрхийлнэ: «Цалин жаахан өндөр байсан бол сайн байлаа».

Мөн нөгөө хүний үйлдлийг бага зэрэг шүүмжилж, «ингэвэл яасан юм» гэж хүчтэй ятгахад хэрэглэнэ: «Жаахан амарвал яасан юм».

Монголоор «~байсан бол…», «~вал яасан юм» гэж орчуулж болно. Үгүйсгэл хэлбэр нь «~なければいいのに» (~хгүй байсан бол).

Fuyu ga mō sukoshi atatakakereba ii no ni nā.
Өвөл арай дулаахан байсан бол сайн байлаа даа.
Sonna ni tsukarete iru nara, sukoshi yasumeba ii no ni.
Тэгтлээ ядарсан юм бол жаахан амарвал яасан юм.
Ashita ga getsuyōbi ja nakereba ii no ni.
Маргааш даваа гараг биш байсан бол сайн байлаа.
Mata chikoku? Motto hayaku ie o dereba ii no ni.
Дахиад хоцорсон уу? Гэрээсээ эрт гарвал яасан юм.

💡 Чухал байдал: ★★★

💡 Хэрэглээ: найз, гэр бүлийн хүнтэй ярихад (ярианы хэлбэр).

💡 Нөгөө хүнд шүүмжлэл, дургүйцлийн өнгө гарч болох тул дээд хүнд хэрэглэхгүй.

Дасгал (2)
71

«~өгч болох уу?» — эвгүйрхэн хүсэлт гаргах

«~てもらってもいいですか» нь «~てください» гэж хэлэхийг хүсэж байгаа ч «танд төвөг удаж байна» гэсэн эмээлтэй сэтгэлээр зөөлрүүлэн хүсэхэд хэрэглэнэ.

Үгчлэн «Таниар ~ хийлгэж болох уу?» гэсэн утгатай. Найзтай ярихдаа «~てもらってもいい?», «~てもらってもいいかな».

Сайн таньдаггүй, дээд хүнд «~ていただきたいんですが…» эсвэл «~ていただいてもいいですか» гэж хэлсэн нь илүү зохимжтой.

Sumimasen, sono shashin o okutte moratte mo ii desu ka.
Уучлаарай, тэр зургийг надад илгээж өгч болох уу?
Warui kedo, chotto nimotsu motte moratte mo ii?
Уучлаарай, ачааг минь жаахан барьж өгч болох уу?
Sara-san, kono shorui o kopī shite moratte mo ii ka na.
Сараа, энэ бичгийг хувилж өгч болох болов уу?
Mōshiwake arimasen ga, mō ichido setsumei shite itadaite mo ii desu ka.
Уучлаарай, дахин нэг тайлбарлаж өгч болох уу?

💡 Чухал байдал: ★★

💡 «~てもいいですか» (би ~ж болох уу — өөрөө хийх) ба «~てもらってもいいですか» (та надад ~ж өгч болох уу — нөгөө хүн хийх)-г андуурахгүй. 「食べてもいい?」 = би идэж болох уу; 「取ってもらってもいい?」 = чи авч өгч болох уу.

Дасгал (2)